جاذبه های گردشگری

خانه مردم شناسی بومیان کیش

خانه مردم شناسی بومیان کیش در یک بنا با قدمت 200 سال در قدیمی ترین محله جزیره کیش (سفین قدیم) قرارد دارد. این خانه در زمینی به مساحت یک هزار و 200 مترمربع حدود 200 سال پیش بنا شده و دارای 15 اتاق و دو حیاط مجلسی و حیاط خانوادگی بوده و از سبک معماری کاملا بومی برخوردار است .
این خانه به منظور معرفی تاریخ ، فرهنگ ، آداب و رسوم ، معیشت و صنایع دستی منحصر به فرد بومیان کیش ، با هدف اشتغالزایی برای بومیان محله و تحقق توسعه گردشگری پایدار برای جزیره کیش به خانه مردم شناسی بومیان کیش تبدیل شد. این خانه نمادی از اصالت مهمان نوازی مردمان کیش است. صاحب اصلی خانه مرحوم حاج عبدالله بن شاهین شخصیت معروف و محبوب کیش در 80 سال گذشته ، تاجر مروارید و صاحب یکی از بزرگترین لنج های بادبانی آن زمان بود که به حرفه نجاری و گلافی ( لنج سازی ) نیز مهارت داشت و این منزل از سه نسل قبل از خود به ارث برده بود.
به منظور معرفی تاریخ ، فرهنگ ، آداب و رسوم ، معیشت و صنایع دستی منحصر به فرد بومیان کیش ، این منزل پس از موافقت صاحب آن و اخذ مجوز لازم از سازمان منطقه آزاد کیش در فروردین 1393 با هدف اشتغالزایی برای بومیان محله و تحقق توسعه گردشگری پایدار برای جزیره کیش به خانه مردم شناسی بومیان کیش تبدیل گردید و تمامی اتاق ها و فضاها با حفظ معماری سنتی و با استفاده از مصالح بومی بازسازی و سبک زندگی بومیان کیش در 80 سال پیش بازسازی شد. خانه مردم شناسی برای بومیان نسل گذشته کیش بویژه اهالی سفین قدیم منزلت و جایگاه ویژه ای دارد زیرا اغلب آنها مکتب خانه و فراگیری قرآن را در آن گذرانده و در واقع این خانه حکم مدرسه محله سفین را در گذشته داشته است. در این خانه بصورت زنده شیوه معیشت و کار بومیان کیش در دوران قدیم به گردشگران معرفی می شود. همینطور تعداد زیادی از ابزار و وسایل قدیمی پخت و پز، صید مروارید، ماهیگیری، مکان نگهداری خرما و تهیه شیره خرما بصورت سنتی، دو حلقه چاه آب برای تامین آب شرب ساکنان در معرض دید عموم قرار گرفته است. این خانه دارای دو حیاط است. حیاط مجلسی آن مخصوص مهمان ها و مرد نامحرم به ویژه غریبه هاست و این حیاط از یک در اختصاصی و یک اتاق تابستانی ( مجلس ) و یک اتاق زمستانی و تعدادی انبار و یک حلقه چاه برخوردار است. حیاط دیگر این خانه حیاط خانه است که مخصوص خانواده است و مردان غریبه و نامحرم حق ورود به آن نداشتند ، اتاق خواب های زمستانه و تابستانه ، آشپزخانه , مکتب خانه ، اتاق مهمان زنان ، انبار خرما ، انبار علوفه و محل نگهداری گاو و گوسفند و یک حلقه چاه در این حیاط قرار دارند ، این حیاط دارای درب ورودی مخصوص خانواده است. این خانه دارای 15 اتاق است که شامل اتاق مهمان مردان، اتاق زمستانی، انبار خرما و محل استحصال شیره خرما، اتاق تابستانی، آشپزخانه، اتاق خواب، اتاق مهمان زنان، مکتب خانه، حجله و ... می شود.

پارک شهر کیش

پارک شهر یکی از زیباترین پارک های جزیره کیش می باشد که برای گردشگران عزیز سرگرمی لازم را فراهم آورده است.
این پارک دارای یک دریاچه مصنوعی , پیست اسکیت , پیست دوچرخه سواری , زمین ورزش , آب نمایی زیبا , میدان گل و…. می باشد که به جذابیت این پارک افزوده است. لازم به ذکر است که حدود 45% از این پارک دارای پوشش گیاهی ای است که با آب و هوای کیش سازگار هستند و دیوارهای اطراف پارک با نقاشی های زیبای هنرمندان این جزیره مزین شده و زیبایی پارک را دوچندان کرده است.
علاوه بر این ، پارک شهر کیش دارای مبلمان شهری زیبا و آلاچیق هایی است که گردشگران عزیز می توانند در این آلاچیق ها بشینند و استراحت کنند و از هوای مطبوع این پارک نهایت لذت ببرند. دریاچه مصنوعی این پارک بزرگترین دریاچه مصنوعی این جزیره می باشد که دارای 20 الی 30 قایق پدالی است تا گردشگران بتوانند در این دریاچه به راحتی قایق سواری کنند.
زمین بازی کودکان طوری طراحی شده است که در فصل تابستان که هوا بسیار گرم است مسقف می شود تا کودکان شما به راحتی بتوانند بازی و انرژی خود را تخلیه کنند. مسافران و گردشگران عزیز می توانند در این پارک اوقات فراغت خود را سپری کنند و لذت ببرند.
در این پارک علاوه بر فضاهای سبز، دریاچه مصنوعی، فضای ورزش و تندرستی، پیست دوچرخه و اسکیت، آب نمای و میدان گل، فضاسازی مناسبی برای استفاده معلولان هم صورت گرفته و چندین المان هم نصب شده.

پارک ساحلی مرجان

پارک ساحلی مرجان که در مجاورت بازار مرجان واقع شده، یکی از زیباترین مراکز دیدنی کیش است که بازار مرجان را به دریا ارتباط می دهد.
بسیاری از مسافران و ساکنین جزیره اوقات تفریحی خود را در کنار این پارک گذرانده و از مناظر زیبای ساحلی کیش لذت می برند. آلاچیق ها و محوطه سازی جذاب این پارک ساحلی فرصت مناسبی را برای شما بوجود می آورد که فارغ از هیاهوی بازار به دیدار دریا و چشم انداز های زیبای طبیعت اطراف بروید و در طول اقامت خود در جزیره کیش از این منطقه که دارای ساحلی بسیار زلال و شفاف می باشد دیدن کنید و عکسهای به یاد ماندنی بگیرید. علاوه بر این تماشای طلوع آفتاب از این پارک، خاطره ای فراموش نشدنی است.

اسکله و پارک ساحلی میرمهنا

پارک تفریحی ساحلی میرمهنا در ساحل شمالی و شمال غربی جزیره کیش دیدنی است. اسکله تفریحی میرمهنا نیز در این پارک واقع است.
این پارک بزرگ عمومی از مسجد خاتم الانبیاءتا میدان جاسک در نوار ساحلی امتداد دارد و تنها اسکله ماهیگیری میرمهنا در میان نوار ساحلی سبب شده تا پارک به دو بخش مجازی فاز یک (از مسجد خاتم تا اسکله ماهیگیری) و فاز دو ( بعد از اسکله ماهیگیری تا میدان جاسک) تقسیم شود. در فاز یک پارک به مساحت حدود 41 هزار متر مربع با مسیرهای پیاده رو، آلاچیق ها و محل های پخت کباب و پارکینگ پذیرای گردشگران است و از ویژگی های فاز یک پارک آن است که جنب مسجد خاتم الانبیا، نمازخانه ساحلی، بازار عرب ها، کتابخانه عمومی، بازار ماهی فروشی و تماشای ماهی های تازه جنوب مسیر دوچرخه، چند بوفه و چایخانه قرار دارد. همچنین بیشتر اوقات در انتهای فاز یک پارک در کنار اسکله ماهیگیری می توان از تماشای لاک پشت های آزاد لذت برد. گردشگران و ساکنان می توانند بر روی اسکله تفریحی میرمهنا و در زمان های مجاز ماهی گیری کنند. ولی شنا کردن در محدوده پارک ممنوع است . فاز دو به مساحت حدود 50 هزار متر مربع در دست انجام و محوطه سازی آن به اتمام رسیده است. دو زمین بازی کودکان نیز در فاز دو ساخته خواهد شد. ویژگی فاز دوی پارک آن است که جنب مسجد قدیمی جامع سفین و محله بومیان کیش قرار دارد. اسکله تفریحی میرمهنا در شمال جزیره کیش و در پارک تفریحی ساحلی میرمهنا واقع است. این اسکله در سال 1385 ساخته شده است. در طول اسکله چهار پلکان برای سوار شدن قایق های تفریحی و چهار محل برای تماشای دریا ساخته شده و دارای نورپردازی زیبا است. با قدم زدن بر روی این اسکله می توان مسجد ساحلی خاتم الانبیا، اسکله ماهیگیری و رشته کوه های جنوبی کشور ایران را مشاهده کرد.

اسکله بزرگ تفریحی کیش

اسکله تفریحی، در شرق جزیره زیبای کیش و قسمت متمرکز آن قرار گرفته است و عرشه ای چوبی و زیبا دارد که شما را به سمت آبهای نیلگون خلیج فارس هدایت می کند و جای مناسبی برای پیاده روی و گردش می باشد.
این اسکله توسط متخصصان ایرانی ساخته شده است و طول آن 437 متر، عرض 18 متر و مساحت 10 هزار مترمربع بوده و هیچ گونه اثر تخریبی بر زیستگاه های دریایی نداشته است. این اسکله امکانی است برای گردش گردشگران تا بهتر مناظر دریا را ببینند و از دیدن ماهی های متنوع و مرغان دریایی لذت ببرند.
اسکله تفریحی به مراکز تفریحی دیگر مثل بولینگ مریم، سینما 4 بعدی و کلوپ تفریحات دریایی نزدیک بوده و می توانید از این امکانات به خوبی استفاده کنید، اطراف اسکله پر است از کافه و رستوران و مرکز تفریحی که می توانید در اینجا لحظات خوشی را بسازید. این مکان در تمام شبانه روز امن و پر رفت و آمد است. این اسکله درست پشت بازار ونوس قرار گرفته است. اسکله بزرگ تفریحی کیش، مکان مناسبی برای پیاده روی و گردش کردن است و شما می توانید دسته های بزرگی از ماهی ها، لاک پشت های دریایی و پرندگان دریایی را مشاهده کنید.

باغ راه ایرانی

پروژه باغ راه ایرانی جزیره کیش با مساحتی بالغ بر32 هکتار درضلع جنوبی بلوار میرمهنا , حد فاصل میدان هرمز تا میدان سعدی با هدف ایجاد جاذبه و معرفی فرهنگ اقوام مختلف کشورمان به ساکنان و گردشگران داخلی و خارجی جزیره کیش احداث شده است.
باغ راه ایرانی متشکل از هشت باغ ایرانی و نه دروازه تاریخی و طولانی ترین باغ راه کشور است که در ساخت آن از فرهنگ و معماری اصیل ایرانی بهره گرفته شده است و یکی از طرح‌های عمرانی شهری جزیره کیش است که در مساحتی به وسعت 32 هکتار در ضلع جنوبی بلوار ولایت در حدفاصل میدان هرمز تا میدان سعدی و با هدف ایجاد جاذبه و معرفی فرهنگ اقوام مختلف در ایران به ساکنان و گردشگران داخلی و خارجی در جزیره کیش ایجاد شده است.
این مجموعه فرهنگی و تفریحی به صورت نمادین با دروازه قرآن شیراز از میدان سعدی آغاز شده و پس از عبور از دروازه‌های سی و سه پل اصفهان، رق آباد کرمان، پل دختر لرستان، ارگ علیشاه تبریز، طاق بستان کرمانشاه و شمیران و سردر باغ ملی تهران در میدان هرمز به طول چهار و نیم کیلومتر به پایان می‌رسد.این باغ راه مجموعه‌ای تاریخی، گردشگری و تفریحی است که 15 دیوار تزیینی با نشانه‌های حجمی، 60 تابلو کاشی با هویت و فرهنگ شهرهای مختلف در آن دیده می‌شود.
باغ راه ایرانی کیش طولانی ترین باغ راه کشور با 11 آبنما و رودخانه ای به طول 400 متر دارای 9 نقاشی دیواری و بازگو کننده فرهنگ اسلامی است.

شهر زیر زمینی کاریز

قنات کیش بیش از 2500 سال قدمت دارد و آب شیرین قابل شرب ساکنان جزیره را تامین می‌کرده، قنات کیش از نظر طول رشته قنات و یا عمق چاه‌ها قابل مقایسه با قنات‌هاى دیگر نقاط ایران نیست‌، اما با توجه به شیب بسیار کم جزیره‌، چگونگى هدایت آب‌هاى زیرزمینى به سطح زمین در کیش بسیار مهم بوده و نشان مى‌دهد که در زمان خود از پیشرفته‌ترین روش‌ها براى حفر قنات استفاده مى‌کردند.
امروزه مجموعه قنات با تغییر کاربری به یک شهر زیر‌زمینی شگفت‌انگیز بدل شده که بیش از 10000 متر مربع وسعت دارد و اکنون کاریز کیش خوانده می‌شود.کارگزاران با تجربه زحمت تمام طراحی ها را کشیده و می کوشند تا در پروژه بازسازی قنات کیش (کاریزکیش) ضمن حفظ بافت تاریخی آن کاربری های جدیدی از این شهر زیر زمینی بدست آورند.
شهر زیر زمینی کاریز در فاز یک خود به قسمت های مختلف از جمله غرفه های صنایع دستی ایران و جهان، رستوران سنتی و جدید، موزه سالن آمفی تئاتر سالن کنفرانس، گالری های هنری تقسیم و قابل بهره برداری خواهد بود. شهر کاریز در عمق 16 متری زیر زمین قرار دارد. سقف آن هشت متر ارتفاع و بیشتر سقف آن مملو از سنگواره ، صدف و مرجان هایی است که با نظر کارشناسی 270 تا 570 میلیون سال قدمت دارد و تک تک آن شناسایی و دارای شناسنامه رسمی است. سقف مرجانی کاریز کیش به قطر هفت متر که زمانی بستر دریا بوده، مملو از صدف ها و آبزیانی است که هم اکنون به صورت فسیل در سقف مرجانی مجموعه فرهنگی سیاحتی شهر زیرزمینی کیش قابل مشاهده است. آزمایشهای انجام شده در دانشگاه مونیخ آلمان بر روی فسیلهایی که از سقف مرجانی تونل به دست آمده نشان می دهد این سقف بین 53 تا 570 میلیون سال قدمت دارد و شناسنامه انواع مختلف آن در موزه شهر زیر زمینی کیش (کاریز) به نمایش گذاشته خواهد شد. اگر با دقت بیشتری به این فسیلها نگاه کنید لاک‌پشتی را می‌بینید که از 570 میلیون سال قبل خود را برای امروز ما جاودانه کرده است.
شهر زیر زمینی کیش (کاریز) با توجه به ویژگیهای منحصر بفرد آن از جمله مرجانی بودن جزیره، آب شیرین قنات، هوای خنک در زیر زمین و سقف مرجانی مملو از فسیلهای با قدمت بسیار بالا در فهرست مهمترین ابنیه جهانی قرار می گیرد.

شهر باستانی حریره

بقایای شهر حریره در امتداد ساختمانهای بندرگاه و دفاتر آن ، قابل دیدن است. طبق نظر سازمان میراث فرهنگی ، شهر حریره هشتصد سال قدمت دارد.
گستره پستی و بلندی‌ها و خرابه‌های شهر قدیمی حریره حدود 120 هکتار وسعت دارد و روزگاری شهری بزرگ و آباد در منطقه بوده است. دوران طلایی شهر حریره کیش از سال 367 تا 912 هجری قمری بوده‌است. آن چه امروز از این شهر بر جای مانده حجمی از معماری شهری است. اما کمتر و به ندرت تاق‌ها و پوشش‌ها و سقف‌های سالمی بر جای مانده است جز در پاره‌ای موارد که پوشش‌های تاقی شکل سنگی از گزند تخریب در امان مانده‌اند. بندر شهر تاریخی حریره، یک شهر یک پارچه و متمرکز با معماری برون‌گرا بوده و از معماری دفاعی و درون‌گرای دیگر شهرهای تاریخی ایران در آن نشانی نیست. انتخاب این بخش از جزیره برای ایجاد شهر حریره طبیعی‌ترین و معقول‌ترین انتخاب بوده چرا که ساحل صخره‌ای مرتفع آن از سطح دریا تقریبا ده متر بلندتر است و وجود سه خلیج و دماغه که نقش بندرگاه طبیعی را دارد و همچنین دریای نسبتاً آرام‌تری از دیگر کرانه‌ها و سواحل جزیره خود عامل شکل‌گیری شهر در ساحل شمالی شده است. تاکنون عملیات اکتشافی باستان‌شناسی بقایای شهر تاریخی حریره در سه مجموعه مجزا انجام شده است.

دماغه ساحلی کلبه هور

کلبه هور دماغه ای در غربی ترین بخش جزیره کیش است که بستر آن صخره ای بوده و وجود بسیاری از انواع ماهیان، صدف ها و لاک پشت ها در این منطقه سبب شده گردشگران زیادی برای بازدید در آنجا حضور یابند .
این منطقه برای علاقه مندان به غواصی نیز جذابیت خاصی دارد. در کلبه هور برای رفاه ساکنان و گردشگران فضای تفریحی مناسبی از جمله آلاچیق، نیمکت، باربیکیو و نورافکن های بزرگ فراهم شده است. از کلبه هور به مانند دیگر نقاط شمالی جزیره کیش، رشته کوه های جنوب استان هرمزگان و محدوده تاسیسات و اماکن بندرهای چارک و آفتاب دیده می شود. لنج به گل نشسته در ساحل کلبه هور جلوه خاصی به ساحل این منطقه داده است. این لنج که در حدود ده سال گذشته به گل نشسته بر خلاف کشتی یونانی که نشانگر رونق تجارت بین المللی کیش در گذشته است، نمادی از کار و تلاش بومیان جزیره کیش در شغل سنتی ماهیگیری می باشد. این لنج در فاصله حدود 200 متری ساحل دریا قرار داشته و با زیباسازی روشنایی شب ها مانند مرواریدی در آب های خلیج فارس می درخشد

پلاژ ساحلی و کلوپ بانوان کیش

پلاژ بانوان در سواحل شمالی جزیره روبه‌روی مخابرات احداث شده است. این پلاژ علاوه بر امکاناتی چون دوش آب شیرین، سایه‌بان و نورپردازی مناسب، سالن بدن سازی هم دارد .
سواحل کیش برخلاف بسیاری از سواحل دنیا که از ماسه خاکستری پوشیده شده است، پوشش مرجانی دارد. رنگ نقره فام مرجان ها در پرتو آفتاب از درخشندگی خیره‌کننده ای برخوردار است. آب دریا در سواحل کیش شفاف و زلال و کف آن تا عمق چند متری به راحتی قابل رویت است.
این پلاژ علاوه بر امکاناتی چون دوش آب شیرین، سایه‌بان و نورپردازی مناسب، سالن بدن سازی هم دارد و زیرنظر مربیان اداره می‌شود. علاوه بر آن مربیان شنا و نجات غریق ایمنی خاطر استفاده کنندگان از پلاژ را فراهم کرده است. پلاژ بانوان کیش به علت موقعیت مکانی مناسب و دسترسی آسان و داشتن امکانات لازم، با استقبال زیادی روبه‌رو است.
پروژه کلوب بانوان کیش در شهر کیش در کنار اسکله ای نیم دایره شکل در داخل دریا و در ساحل جانمائی شده است .این ساختمان با ایده ی اصلی که بر اساس محدودیت دید به داخل محدوده ی پلاژ از اطراف برای بانوان طراحی شده است و در اصل سایه بانی است که بصورت سطحی شیب دار بر پلانی نیم دایره که تمام کننده ی اسکله موجود است بر سازه ای فلزی دارای سطح پوشش 5/42 متر و ارتفاع 18 متر که هر 22/5 متر تکرار میشود و با سازه ی سبک فلزی پوسته را ایجاد کرده و کاربری های خدماتی و رفاهی شامل استخر و سالنهای ورزشی ، سالنهای مد و آرایشگاه در زیر این پوسته با سازه ای جانمائی شده است و ساحلی را در حدود 20 هزار متر مربع در محدوده ی پوششی سقف ایجاد کرده است که استفاده از این فضا را برای بانوان به صورت آزاد امکان پذیر کرده است .
این محوطه بدلیل اینکه فقط تایم خاصی در شبانه روز قابل استفاده است و فقط بانوان از آن استفاده می کنند،دارای ساحلی بسیار بکر است شنا در این منطقه واقعا تجربه متفاوتی برای بانوان خواهد بود .

پلاژ ساحلی و کلوپ آقایان کیش

مجموعه تفریحی ساحلی و پلاژ آقایان کیش در شمال شرقی جزیره کیش با مساحتی در حدود 10000 مترمربع واقع شده است و دارای ساحلی کاملاً شنی و عاری از سنگ است.
با وجود اینکه آقایان محدودیتی برای شنا در سواحل جزیره کیش ندارند ، اما پلاژ آقایان در کیش لذت شنا در این سواحل به دلیل شن های نرم و دمای مطبوع ان در اکثر فواصل سال و همچنین آب تمیز و نیلگون که اکثر اوقات ابزیان تا کنار ساحل پیشروی می کنند و کف دریا که تا چندین متر از ساحل قابل رویت است و همچنین عمق آن که بتدریج افزایش می یابد، بیادماندنی و فراموش نشدنی می باشد.
پلاژ آقایان کیش با فراهم آوردن امکانات بی شمار و جذابیت های متعدد ، مثل : آموزش شنای گروهی و انفرادی ، دوش های آب شیرین ، بوفه ، رختکن ، والیبال ساحلی ، هندبال ساحلی ، فوتبال ساحلی ، سکوی ماساژ ، جت اسکی ، اسکی روی آب ، پاراشوت ، قایق های بادبانی و غواصی توانسته گردشگران را به خود جذب نماید .
امکانات پلاژ آقایان کیش شامل رختکن و کمد برای مراجعین، حضور ناجیان غریق و تجهیزات کمک‌های اولیه، بوفه، دوش‌های آب شیرین و سرویس بهداشتی است. این مجموعه همچنین دارای سه زمین استاندارد بین‌المللی والیبال ساحلی، زمین هندبال ساحلی و یک زمین فوتبال ساحلی است که قابل کرایه توسط علاقه‌مندان است.

آب انبار کیش (پنج بادگیر)

جزیره کیش به دلیل شرایط ویژه آب و هوایی و میزان کم بارش از ساخت آب انبار در معماری خود بهره برده است که بقایای یکی از آنها را می توان در محدوده شهر حریره دید .
آب انبار پنج بادگیر کیش یکی از جاذبه های گردشگری است که در شمال جزیره واقع شده است.
کار بازسازی و نوسازی این آب انبار سالها پیش در دستور کار سازمان منطقه آزاد کیش قرار گرفت و در سال 1372 یک آب انبار دو قلو با پنج بادگیر (برای خنک کردن آب و تهویه هوای داخل )به سبک معماری سنتی یزد در محل سابقه آب انبار سنتی ایجاد شد که این آب انبار دو محوطه آبگیر و دو گنبد دارد.
اگر چه این بنا به دلیل تغییر شرایط زندگی کارکرد اصلی خود را از دست داده است و مردم برای تامین آب شرب خود از لوله کشی های شهری یا آب معدنی استفاده می کنند اما این آب انبار بخشی از تاریخ گذشته ، فرهنگ ، معماری این مرز و بوم است و به عنوان جاذبه گردشگری نظر گردشگران بسیاری را به خود جلب می کند .

پیست اسکی سهند

پیست اسکی سهند در جنوب شرقی تبریز قرار دارد . این منطقه در زمستان علاقه مندان به ورزش مفرح اسکی را بخود جذب می کند .
در حال حاضر دو بالابر تله اسکی به طول 1200 متر و دو دستگاه مبتدی به طول 100 متر در این پیست وجود دارد. عمق برف های پودری این پیست گاهی تا 4 متر می رسد اما با این حال، این پیست بهمن گیر نیست و فضای مناسبی برای انجام هرگونه ورزش زمستانی دارد. شما می توانید در شش ماه از سال برف های این پیست را مشاهده کنید و تا آخر اردیبهشت برای اسکی رفتن برف دارد .

میدان امام خمینی همدان

میدان امام مربوط به دوره پهلوی است . طرح و نقشه این میدان توسط مهندس معمار آلمانی کارل فریش تهیه و اجرا شده‌است. با وجود قدمت تقریبا یک قرن هنوز این میدان موقعیت ارتباطی خود را با خیابان‌ها و بازار همدان حفظ کرده‌است.
طراحی و اصول خیابان‌کشی یا انشعاب خیابان‌ها از این میدان دایره شکل، به نحوی است که هر چه شهر گسترده‌تر می‌شود، باز غیر مستقیم زیر نفوذ همین میدان مرکزی شهر است.
بناهای اطراف میدان هم شبیه ساختمان های میدان حسن آباد تهران و به سبک “باروک”‌ ( سبکی که در قرن 19 و 20 در اروپا معمول بوده) ساخته شده است. از این میدان شش خیابان سی متری منظم با زاویه 60 درجه منشعب می شود.
کارشناسان بر این باورند که میدان امام همدان که معمار آن کارل آلمانی بوده است، نماد شهرسازی مدرن همدان است. همان کلاهک‌هایی که در اطراف میدان حسن‌آباد تهران مشاهده می‌شود، با اندکی تغییر در میدان امام همدان نیز خودنمایی می‌کند. آجرکاری‌های ساده و برجسته بانقوش هندسی، گچبری‌های سردر پنجره‌ها با نقوش انسان و حیوان و پنجره‌های چوبی از جمله آثاری است که اطراف میدان خودنمایی می‌کند.‌
یکی از مهم‌ترین دلایلی که باعث نگه داشتن جایگاه میدان امام همدان شده این است که سایر خیابان‌های اصلی شهر از این میدان آغاز می‌شود‌ .

گنبد علویان

گنبد علویان در چهار باغ علویان در نزدیکی میدان امامزاده عبدالله شهر همدان قرار دارد. این اثر یکی از شاهکارهای معماری و گچبری بعد از اسلام در همدان است.
بر اساس شناسنامه فنی بنا، این گنبد یکی از یادمانهای متعلق به اواخر دوره سلجوقیان در قرن ششم هجری است که توسط خاندان علویان ابتدا به عنوان مسجد احداث شده بود و در دوره‌های بعد با ایجاد سردابی در زیر زمین به مقبره آن خاندان تبدیل گردیده‌است.
علت نام‌گذاری این بنا به گنبد علویان این بوده‌است که در گذشته‌های دور این بنا دارای گنبد بوده و در اثر گذشت زمان گنبد آن فرو ریخته‌است. همچنین علاقه شدید مردم به سادات و دوستداران امام علی و مدفون بودن دو تن از خاندان علویان در این بنا از دلایل دیگر این نامگذاری بوده‌است.
متاسفانه از هویت دقیق مدفونین اطلاعات دقیقی در دست نیست.

کلیسای گریگوری استفان

کلیسای گریگوری استپان یا کلیسای گریگوری استفان در قسمت شرقی تپهٔ هگمتانه در محلهٔ قدیم ارامنه قرار دارد.
این کلیسا در سال ۱۶۷۶میلادی توسط جمعی از ارامنه اصفهان و نیز مهاجران و تجار ارمنی روسیه که در همدان ساکن شده بودند، ساخته شده‌است. داخل کلیسای گریگوری چهار ستون مدور وجود دارد که با قوس‌های جناغی به یکدیگر متصل شده‌اند. این کلیسا در سال ۱۹۳۲ میلادی -۱۳۱۱ خورشیدی بازسازی و مرمت شد.
کلیسا دارای سه در است که در اصلی از زیر برج ناقوس خانه واقع در ضلع غربی و دو در دیگر یکی در وسط ضلع شمالی و دیگری در ضلع جنوبی تعبیه شده که در جنوبی به حیاط خلوت و در شمالی به صحن حیاط اصلی کلیسا منتهی می شود.

برج قربان

برج قربان یکی از آثار تاریخی قرون هفتم یا هشتم هجری قمری است که بین چهارباغ شهید مدنی و خیابان طالقانی، جنب دبیرستان اندیشه واقع شده و مدفن شیخ الاسلام حسن بن عطار حافظ ابو العلاء همدانی و جمعی از امرای سلجوقی است که به طرزی ساده و بی پیرایه ساخته شده است. در سال 1312 و در حین انجام تعمیرات درزیر برج، سردابی پیدا شد که کلیه قبور اشاره شده در آنجا قرار داشت.
درباره علت نامگذاری این بنا که به برج قربان معروف است این را باید گفت که در جریان شورش افغان‌ها در اواخر دوره صفویه، فردی به نام قربان این محل را سنگرگاه خود قرار داده و ضمن دفع شورشگران از اهالی محل دفاع کرده و از این رو مسجد و بقعه به نام او شهرت یافته است.
این بنا از یک برج 12 ضلعی آجری با گنبد هرمی شکل 12 ترک آجری تشکیل شده است. طول اضلاع 12گانه برج از بیرون بیش از 2 متر و از درون کمی بیش از یک متر است.
جد اعلای ابوالعلاء همدانی، عرب تبار بوده ولی او و پدرانش همدانی بوده اند. تاریخ وفات او را 488 ذیحجه نوشته اند.
این برج در تاریخ 28 / 4 / 1354 در فهرست آثار تاریخی و ملی ایران به ثبت رسیده است.

موزه هگمتانه

موزه هگمتانه در سال 1373 شمسی در میدان هفت تیر، در شهر همدان افتتاح شده‌است. این موزه در شرق تپه هگمتانه و در کنار گودال معروف فرانسوی‌ها قرار دارد. اشیای موزه مشتمل بر دوبخش اختصاصی واستانی است. در این مجموعه آثار سنگی، سفالی، استخوانی و فلزی از دوره های پیش و پس از اسلام به نمایش در آمده است.